Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) opublikował 11 listopada 2026 r. nową ocenę ośmiu toksyn wytwarzanych przez pleśnie z rodzaju Alternaria. Pięć uznano za genotoksyczne, czyli zdolne do uszkadzania materiału genetycznego. Dla dwóch z nich szacowane średnie długotrwałe narażenie z diety przekraczało próg stosowany w ocenie toksykologicznej w większości grup populacji.
Pomidory, soki i oleje w szacunkach narażenia
Panel przyjął opinię naukową 30 września. Żeby oszacować narażenie, zestawił wyniki oznaczeń toksyn w żywności z danymi z 55 badań spożycia w 23 krajach europejskich. Wyniki przeliczył na kilogram masy ciała. Najwyższe oszacowania na kilogram dotyczyły na ogół dzieci.
Z tabel w opinii wynika, że u dorosłych w dolnym oszacowaniu największy wkład w narażenie na alternariol (AOH) miały warzywa i przetwory, głównie pomidory i ich przetwory. W przypadku eteru monometylowego alternariolu (AME) największy udział miała u dorosłych grupa tłuszczów i olejów, zwłaszcza oliwa i olej słonecznikowy. Wśród dzieci istotny udział miały też soki i napoje z sokiem.
Co oznacza przekroczenie progu?
Próg służy do wstępnej oceny narażenia. Jego przekroczenie wskazuje na potrzebę dokładniejszych danych. Samo oszacowanie nie pozwala ustalić, jakie jest prawdopodobieństwo skutków zdrowotnych u konkretnej osoby. Dla trzech innych genotoksycznych toksyn brakowało danych o ich występowaniu, by zastosować to podejście. Z kolei w przypadku dwóch pozostałych związków, altenuenu i tentoksyny, EFSA oceniła prawdopodobieństwo działań niepożądanych przy obecnym szacowanym narażeniu jako niskie. W przypadku kwasu tenuazonowego dane o genotoksyczności pozostały niejednoznaczne.
EFSA zaleca dalsze zbieranie danych. Informacje o wycofaniu konkretnych produktów pojawiają się w odrębnych komunikatach, takich jak ostrzeżenie GIS dotyczące partii wody Jurajska Sport.
Newsletter
Nowe materiały prosto na maila
Raz w tygodniu wysyłam filmy i konkrety o treningu i diecie. Bez spamu, wypisujesz się jednym kliknięciem.
