Większość pracowników z wynikami poniżej progów przyjętych w polskim badaniu nie zgłaszała ani wcześniejszego rozpoznania, ani stosowania odpowiedniego preparatu. Analiza objęła witaminę D, wskaźnik zapasów żelaza i witaminę B12. Pracę opublikowano 30 października w czasopiśmie Nutrients.
Dominik Swadźba, Sebastian Makuch i Siddarth Agrawal porównali wyniki krwi z deklaracjami 793 pracowników przebadanych w Polsce od kwietnia do czerwca 2026 roku. Kobiety stanowiły 75,2% grupy. Opublikowane streszczenie badania opisuje analizę przekrojową, czyli zestawienie danych z określonego okresu, bez śledzenia efektów rozpoczętego leczenia.
Co pokazały oznaczenia krwi?
Autorzy mierzyli 25(OH)D, ferrytynę i witaminę B12. Wyniki klasyfikowali według trzech progów. Podane odsetki opisują badaną grupę pracowników.
| Oznaczenie | Próg w badaniu | Wynik poniżej progu |
|---|---|---|
| 25(OH)D | Poniżej 30 ng/ml | 53,2% |
| Ferrytyna | Poniżej 30 µg/l | 29,4% |
| Witamina B12 | Poniżej 200 pg/ml | 3,0% |
Próg witaminy D wymaga doprecyzowania. Polskie zalecenia z 2023 roku rozróżniają niedobór przy stężeniu 20 ng/ml lub niższym i stężenie suboptymalne powyżej 20 do 30 ng/ml. Wynik poniżej 30 ng/ml nie oznacza więc automatycznie niedoboru według tej klasyfikacji. Z kolei oznaczenie ferrytyny służy ocenie zapasów żelaza, co opisuje opracowanie WHO dotyczące tego wskaźnika.
Wynik poniżej progu, bez zgłaszanego rozpoznania i preparatu
Wśród osób spełniających kryterium danego niedoboru 70,2% w przypadku witaminy D, 69,2% w przypadku żelaza i 86,4% w przypadku B12 deklarowało jednocześnie brak wcześniejszego rozpoznania i brak odpowiedniego preparatu. Są to odsetki w podgrupach z wynikami poniżej progów, a nie wśród wszystkich 793 uczestników. Autorzy podali je w streszczeniu wyników.
Znaczenie miał sposób zadawania pytań. W swobodnym spisie stosowanych preparatów witaminę D wymieniło 9,0% osób z wynikiem poniżej progu. Po uwzględnieniu odpowiedzi na dodatkowe pytanie odsetek wynosił 32,1%. Deklaracji z ankiety nie można zatem traktować jak niezależnego potwierdzenia, co każda osoba rzeczywiście przyjmowała.
Lepsze wyniki przy witaminie D, ograniczone wnioski o skuteczności
Osoby deklarujące suplementację witaminy D częściej osiągały stężenie docelowe: 77,4% wobec 38,5% w grupie bez takiej deklaracji. Siła związku zależała jednak od klasyfikacji odpowiedzi ankietowych. Skorygowany iloraz szans wynosił 5,5, a po zmianie klasyfikacji odpowiedzi podpowiedzianych wynosił 1,8. Analiza przekrojowa nie rozstrzyga, jaka część różnicy wynikała z suplementacji. W przypadku żelaza i B12 liczba deklarujących stosowanie preparatów była zbyt mała, by scharakteryzować podobny związek.
Wyników tej grupy pracowników nie można automatycznie przenosić na wszystkich Polaków. Badanie opisuje rozbieżność między oznaczeniami a deklaracjami, bez ustalenia jej przyczyn.
Na 1 listopada wydawca udostępniał publikację we wczesnej wersji (early access), ze streszczeniem i zapowiedzią pełnych plików PDF, HTML i XML. Pełne metody, tabele oraz deklaracje finansowania i konfliktów interesów nie były dostępne do oceny. Przedstawione informacje pochodzą z opublikowanego streszczenia; pełna ocena pracy pozostaje otwarta.
Newsletter
Nowe materiały prosto na maila
Raz w tygodniu wysyłam filmy i konkrety o treningu i diecie. Bez spamu, wypisujesz się jednym kliknięciem.
