Charakter artykułu. Selank jest lekiem zarejestrowanym w Rosji, nieocenianym przez Europejską Agencję Leków. Tekst opiera się na dostępnych publikacjach, oceniając je po metodyce, a nie po pochodzeniu. Dotyczy zagadnienia z obszaru zdrowia psychicznego, więc warto podkreślić, że ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej.
Selank pojawia się w materiałach o suplementacji jako peptyd na lęk, stres i koncentrację. W rzeczywistości jest zarejestrowanym lekiem przeciwlękowym, wydawanym w Rosji na receptę, we wskazaniu obejmującym zaburzenie lękowe uogólnione.
Ma też coś, czego większość peptydów z tej kategorii nie ma: badanie kliniczne z aktywnym komparatorem, czyli porównanie z uznanym lekiem. Badanie to ma jednak jedno ograniczenie, które przy tej akurat grupie leków waży więcej niż gdzie indziej, i to od niego zaczynam.
Newsletter
Nowe materiały prosto na maila
Raz w tygodniu wysyłam filmy i konkrety o treningu i diecie. Bez spamu, wypisujesz się jednym kliknięciem.
Czym jest Selank i skąd pochodzi
Selank, oznaczany też jako TP-7, to syntetyczny peptyd złożony z siedmiu aminokwasów, o sekwencji Thr-Lys-Pro-Arg-Pro-Gly-Pro i masie cząsteczkowej około 752 daltonów.
Pochodzenie od tuftsyny
Punktem wyjścia była tuftsyna, naturalny czteropeptyd o sekwencji Thr-Lys-Pro-Arg, powstający przez odcięcie od łańcucha ciężkiego przeciwciała klasy IgG. Tuftsyna ma udokumentowane działanie immunomodulujące, a jej fizjologiczna rola wiąże się z układem odpornościowym, a nie nerwowym.
Do sekwencji tuftsyny dodano trzy aminokwasy: Pro-Gly-Pro. Celem tej modyfikacji było spowolnienie rozkładu enzymatycznego, bo sama tuftsyna jest usuwana bardzo szybko. Powstała w ten sposób cząsteczka o dłuższym czasie działania.
Peptyd opracowano w Instytucie Genetyki Molekularnej Rosyjskiej Akademii Nauk, w tym samym ośrodku, z którego pochodzi także Semax. Oba peptydy są zresztą często stosowane razem, co ma źródło we wspólnym pochodzeniu i w zakładanej komplementarności działania.
Droga podania
Selank podaje się donosowo, a nie w iniekcji. Uzasadnieniem jest dostęp do ośrodkowego układu nerwowego z pominięciem bariery krew-mózg, co przy peptydach o działaniu ośrodkowym jest strategią stosowaną także w innych preparatach.
Mechanizm i rozbieżność, którą warto znać
Proponowane mechanizmy działania obejmują trzy szlaki, przy czym co do pierwszego z nich źródła się różnią i warto o tym wiedzieć.
Szlak GABA-ergiczny i sprzeczność w opisach
Tu literatura popularna podaje dwie różne wersje i nie da się ich pogodzić.
Wersja pierwsza: Selank działa jako allosteryczny modulator dodatni receptora GABA-A, przyłączając się w miejscu innym niż benzodiazepiny, co ma tłumaczyć brak sedacji i uzależnienia.
Wersja druga, powołująca się na pracę z 2003 roku: Selank nie wiąże się bezpośrednio z receptorem GABA-A, w odróżnieniu od benzodiazepin, natomiast po podaniu donosowym zwiększa jego ekspresję w korze i hipokampie szczura. Byłaby to więc modulacja na poziomie odczytu genu, a nie bezpośrednie działanie na kanał jonowy.
To są dwa różne mechanizmy, a nie dwa opisy tego samego. Nie zdołałem ustalić, który odpowiada danym źródłowym, i traktuję tę kwestię jako nierozstrzygniętą. Warto o tym wiedzieć, bo wyjaśnienie braku sedacji brzmi przekonująco w obu wersjach, ale opiera się na czym innym.
Hamowanie rozkładu enkefalin
Drugi proponowany szlak dotyczy enkefalin, czyli naturalnych peptydów opioidowych organizmu, biorących udział w regulacji nastroju i reakcji na stres.
Selank ma hamować aktywność enzymów rozkładających enkefaliny, przez co przedłuża ich obecność i zwiększa dostępność. Nie chodzi więc o dostarczenie substancji opioidowej z zewnątrz, tylko o wydłużenie działania tych, które organizm wytwarza sam. Mechanizm ten opisano w badaniach in vitro pod koniec lat dziewięćdziesiątych.
Wpływ na BDNF
Trzeci szlak dotyczy czynnika neurotroficznego pochodzenia mózgowego, białka biorącego udział w plastyczności połączeń nerwowych. W badaniach na szczurach opisano zmiany jego ekspresji w hipokampie po podaniu donosowym.
Warto zaznaczyć poziom dowodu: są to dane zwierzęce oraz badania na hodowlach komórkowych, opisujące zmiany w odczycie genów związanych z przekaźnictwem GABA-ergicznym. Nie są to obserwacje u ludzi.
Z mojej oferty
Konsultacja online z Trenerem personalnym i Dietetykiem
Masz wątpliwości? Waga stoi, a trening nie przynosi efektów? Nie błądzisz w ciemno. To 60 minut konkretnej rozmowy…
Sprawdź
Badanie kliniczne stanowiące podstawę rejestracji
To najważniejsza publikacja dotycząca tego peptydu i warto opisać ją dokładnie.
| Parametr | Szczegóły |
|---|---|
| Liczba uczestników | 62 pacjentów |
| Rozpoznania | Zaburzenie lękowe uogólnione oraz neurastenia |
| Grupa badana | Selank, 30 osób |
| Grupa porównawcza | Medazepam, benzodiazepina, 32 osoby |
| Grupa placebo | Brak |
| Narzędzia oceny | Skala lęku Hamiltona, skala samooceny Zunga, skala ogólnego wrażenia klinicznego |
Wyniki
- Działanie przeciwlękowe porównywalne w obu grupach we wszystkich zastosowanych skalach.
- Przy Selanku odnotowano dodatkowo działanie przeciwasteniczne oraz łagodne działanie pobudzające, czego nie obserwowano w grupie porównawczej.
- Zmiany w gospodarce enkefalinowej: normalizacja aktywności enzymu rozkładającego enkefaliny oraz wydłużenie okresu półtrwania leucyno-enkefaliny, przy czym zmiany te korelowały z poprawą w skalach lęku.
Badanie to stanowiło podstawę rejestracji Selanku w Rosji w 2009 roku.
Co przemawia na jego korzyść
Dla równowagi warto odnotować, co w tym badaniu było mocne. Zastosowano trzy niezależne narzędzia oceny, w tym jedno wypełniane przez pacjenta i dwa przez badacza. Zmierzono także parametr biochemiczny, czyli aktywność enzymu i okres półtrwania enkefaliny, i wykazano jego korelację z efektem klinicznym. To więcej, niż robi wiele badań nad lekami przeciwlękowymi, i przemawia za tym, że obserwowany efekt miał podłoże biologiczne.
Dlaczego brak grupy placebo jest tu kluczowy
To zastrzeżenie warto rozwinąć, bo dotyczy nie tylko tego badania i przydaje się przy ocenie każdej publikacji o lekach wpływających na nastrój.
Na czym polega problem
Odpowiedź na placebo w zaburzeniach lękowych jest wyjątkowo wysoka, sięgając w badaniach często kilkudziesięciu procent. Jest to zjawisko dobrze udokumentowane i stanowi jedno z głównych wyzwań metodologicznych w psychiatrii.
Badanie porównujące dwa leki bez trzeciej grupy otrzymującej placebo pozwala stwierdzić, że działają podobnie. Nie pozwala natomiast rozstrzygnąć, czy którykolwiek z nich przewyższa placebo. Wynik zgodny z tym, co uzyskano, otrzymalibyśmy zarówno wtedy, gdyby oba leki działały, jak i wtedy, gdyby żaden z nich nie przewyższał efektu placebo.
Argument w drugą stronę
Uczciwie trzeba dodać, że medazepam jest lekiem o udokumentowanej skuteczności, więc porównanie z nim nie jest bezwartościowe. Jeśli przyjmiemy, że medazepam działa, to równoważność z nim jest informacją. Przy trzydziestu osobach na grupę siła statystyczna jest jednak zbyt mała, żeby wykryć różnice umiarkowane, więc wynik oznacza raczej brak wykrytej różnicy niż wykazaną równoważność.
Skala całej bazy dowodowej
Warto podać kontekst liczbowy. Łączna liczba osób uczestniczących w opublikowanych badaniach klinicznych nad Selankiem jest rzędu dwustu. Dla porównania, rejestracja leku przeciwlękowego w Unii Europejskiej wymaga zwykle badań obejmujących setki do tysięcy uczestników, z grupami placebo.
Kwestia niezależnej replikacji
Nie znalazłem badań nad Selankiem przeprowadzonych przez zespoły niepowiązane z ośrodkiem, który go opracował.
Jak to oceniać. Nie jest to zarzut wobec samych badań, bo o jakości pracy naukowej decyduje metodyka, a nie afiliacja ani kraj pochodzenia. Taki argument byłby nieuczciwy i stosuję tę zasadę konsekwentnie także tam, gdzie prowadzi do wniosków korzystnych dla badanej substancji.
Brak niezależnej replikacji pozostaje jednak ograniczeniem samym w sobie, i to niezależnie od tego, gdzie badania prowadzono. Powtórzenie wyniku przez zespół, który nie ma związku z jego powstaniem, jest jednym z podstawowych mechanizmów kontroli w nauce. Jego brak oznacza, że jeden ośrodek jest źródłem zarówno hipotezy, jak i jej potwierdzenia.
Zwracam uwagę, że przy PEG-MGF opisuję sytuację odwrotną: tam niezależna replikacja została podjęta i się nie powiodła. To pokazuje, dlaczego ten mechanizm ma znaczenie.
Dawkowanie
| Kontekst | Dawka | Droga i częstość |
|---|---|---|
| Postać zarejestrowana w Rosji | Krople do nosa | Schemat według zaleceń lekarskich |
| Zakres spotykany w obiegu | 250 do 500 mikrogramów na podanie | Donosowo, raz do trzech razy dziennie |
| Dawka dobowa w obiegu | 250 do 1500 mikrogramów | Zwykle rozłożona w ciągu dnia |
Dwie uwagi
Po pierwsze, dokładnego stężenia i schematu z rosyjskiego dokumentu rejestracyjnego nie zweryfikowałem i nie chcę go podawać z pamięci. Preparat funkcjonuje w postaci kropli do nosa, a szczegółowy schemat należy do informacji z ulotki, do której nie miałem bezpośredniego dostępu.
Po drugie, wartości stosowane w obiegu nie mają jasnego wyprowadzenia z badania klinicznego. Publikacja opisująca badanie porównawcze nie jest w dostępnych mi opracowaniach cytowana wraz z dawką, więc nie potrafię zestawić zakresu praktycznego z badawczym tak, jak robię to przy innych substancjach. To luka, którą warto zaznaczyć, zamiast ją zasłaniać.
Bezpieczeństwo
Co odnotowano
W badaniach porównawczych podkreślano, że Selank nie wywoływał sedacji, zaburzeń poznawczych, zależności ani zespołu odstawiennego, czyli działań charakterystycznych dla benzodiazepin. Opisano też przypadki dodania go do leczenia benzodiazepiną, gdzie miał zmniejszać jej działania niepożądane.
Jak to interpretować
Brak zgłoszonych działań niepożądanych przy niewielkiej bazie badawczej to nie to samo co wykazane bezpieczeństwo. Przy około dwustu uczestnikach badań klinicznych łącznie nie da się wykryć zdarzeń rzadkich, a nie ma też danych o stosowaniu wieloletnim.
Jest to zastrzeżenie standardowe i stawiam je konsekwentnie przy każdej substancji o ograniczonej bazie dowodowej, niezależnie od tego, jak korzystnie wypada w dostępnych danych.
Jakość preparatu
Preparaty spoza oficjalnego obrotu nie mają potwierdzonej tożsamości substancji ani czystości. Przy peptydzie podawanym donosowo dochodzi kwestia jałowości i składu roztworu, bo błona śluzowa nosa jest drogą wchłaniania, a nie barierą.
Status prawny
- Rosja: zarejestrowany jako lek na receptę we wskazaniu zaburzenia lękowego uogólnionego i neurastenii, od 2009 roku.
- Unia Europejska i Stany Zjednoczone: brak rejestracji, substancja nie przeszła oceny odpowiednich agencji.
- Status antydopingowy: nie zdołałem ustalić, czy Selank figuruje na liście substancji zabronionych Światowej Agencji Antydopingowej, i nie chcę tego zgadywać. Osoba startująca w zawodach powinna zweryfikować to bezpośrednio w aktualnej liście albo w krajowej agencji antydopingowej.
Lęk jako obszar wymagający ostrożności
Ta sekcja odbiega od schematu pozostałych artykułów, ale przy tym temacie jest potrzebna.
Selank różni się od większości peptydów opisywanych na tym blogu tym, że dotyczy zdrowia psychicznego, a nie sylwetki czy wydolności. Sięganie po niego oznacza zwykle próbę poradzenia sobie z lękiem, napięciem albo problemami z koncentracją.
Trzy rzeczy warto w tym kontekście powiedzieć wprost.
Zaburzenia lękowe są dobrze poznane i mają skuteczne metody leczenia, obejmujące zarówno psychoterapię, jak i farmakoterapię o dokumentacji nieporównywalnie lepszej niż przy Selanku. Nie jest to obszar, w którym brakuje sprawdzonych rozwiązań.
Utrzymujący się lęk zasługuje na rozpoznanie, a nie na samodzielne leczenie. Bywa objawem stanów wymagających innego postępowania, w tym zaburzeń hormonalnych, niedoborów albo skutków przewlekłego niedoboru snu.
Preparat nieoceniany przez regulatora, kupowany poza obrotem aptecznym, to inna sytuacja niż suplement. Przy substancji działającej na ośrodkowy układ nerwowy stawka jest wyższa niż przy większości rzeczy opisywanych w tej kategorii.
Jeśli lęk albo napięcie utrzymują się na tyle, że skłaniają do szukania rozwiązań farmakologicznych, rozmowa z lekarzem jest krokiem sensowniejszym niż preparat z niepewnego źródła. Warto też pamiętać o rzeczach, które w tym obszarze mają dobrze udokumentowane działanie: regularna aktywność fizyczna należy do interwencji o najlepiej potwierdzonym wpływie na objawy lękowe i nastrój.
Podsumowanie stanu dowodów
| Twierdzenie | Stan dowodów |
|---|---|
| Jest zarejestrowanym lekiem w Rosji | Ustalone, od 2009 roku |
| Działanie przeciwlękowe porównywalne z benzodiazepiną | Wykazane w badaniu na 62 osobach, bez grupy placebo |
| Przewaga nad placebo | Nierozstrzygnięte, brak odpowiedniego badania |
| Brak sedacji i zależności | Opisane w badaniach porównawczych, przy małej bazie |
| Wpływ na gospodarkę enkefalinową | Zmierzony w badaniu klinicznym, z korelacją z efektem |
| Mechanizm działania na receptor GABA-A | Sprzeczne opisy w literaturze |
| Wpływ na BDNF | Dane zwierzęce |
| Niezależna replikacja | Nie znaleziono |
| Bezpieczeństwo długoterminowe | Brak danych |
Najczęstsze pytania (FAQ)
Czym jest Selank?
To syntetyczny peptyd złożony z siedmiu aminokwasów, opracowany w Instytucie Genetyki Molekularnej Rosyjskiej Akademii Nauk. Powstał przez dodanie trzech aminokwasów do tuftsyny, naturalnego czteropeptydu odcinanego od przeciwciała klasy IgG. Dodatek ten spowalnia rozkład enzymatyczny i przedłuża działanie. W Rosji jest zarejestrowany jako lek przeciwlękowy, podawany donosowo.
Co wykazało kluczowe badanie kliniczne?
Objęło 62 pacjentów z zaburzeniem lękowym uogólnionym i neurastenią, porównując Selank u 30 osób z benzodiazepiną medazepamem u 32. Działanie przeciwlękowe okazało się porównywalne w obu grupach, a przy Selanku odnotowano dodatkowo działanie przeciwasteniczne oraz zmiany w gospodarce enkefalinowej. To badanie stanowiło podstawę rejestracji w Rosji w 2009 roku.
Dlaczego brak grupy placebo jest tu problemem?
Bo przy zaburzeniach lękowych odpowiedź na placebo jest wyjątkowo wysoka, sięgając często kilkudziesięciu procent. Badanie porównujące dwa leki bez trzeciej grupy otrzymującej placebo pokazuje, że działają podobnie, ale nie rozstrzyga, czy którykolwiek z nich przewyższa placebo. Przy trzydziestu osobach na grupę ograniczenie to jest szczególnie istotne.
Jakie dawki Selanku się stosuje?
Zakres spotykany w obiegu to zwykle 250 do 500 mikrogramów na podanie, donosowo, raz do trzech razy dziennie. Zarejestrowana postać w Rosji to krople do nosa, przy czym dokładnego stężenia i schematu z dokumentu rejestracyjnego nie zweryfikowałem. Łączna liczba osób uczestniczących w opublikowanych badaniach klinicznych jest niewielka, rzędu dwustu.
Jak Selank ma działać na receptor GABA?
Tu źródła są rozbieżne i warto o tym wiedzieć. Część opisuje go jako modulator receptora GABA-A działający w miejscu innym niż benzodiazepiny, a część powołuje się na pracę wskazującą, że nie wiąże się on z tym receptorem bezpośrednio, lecz zwiększa jego ekspresję w korze i hipokampie. To dwa różne mechanizmy, a rozbieżność nie została rozstrzygnięta.
Czy istnieje niezależne potwierdzenie tych wyników?
Nie znalazłem badań przeprowadzonych przez zespoły niepowiązane z ośrodkiem, który opracował ten peptyd. Nie jest to zarzut wobec samych badań, bo o ich jakości decyduje metodyka, a nie afiliacja. Brak niezależnej replikacji pozostaje jednak istotnym ograniczeniem, tak samo jak byłby przy każdej innej substancji.
Czy Selank jest zarejestrowany w Polsce?
Nie. Nie jest zarejestrowany ani w Unii Europejskiej, ani w Stanach Zjednoczonych. Rejestracja obejmuje Rosję, gdzie funkcjonuje jako lek na receptę we wskazaniu zaburzenia lękowego uogólnionego i neurastenii. Brak rejestracji europejskiej oznacza, że preparat nie przeszedł oceny Europejskiej Agencji Leków.
Podsumowanie
Selank jest przypadkiem, w którym dane istnieją i nie są bezwartościowe, ale nie pozwalają odpowiedzieć na pytanie najważniejsze.
- To zarejestrowany lek, a nie substancja badawcza, choć rejestracja obejmuje Rosję i nie przeszedł oceny agencji europejskiej ani amerykańskiej.
- Kluczowe badanie porównało go z benzodiazepiną u 62 osób i wykazało porównywalne działanie, dodatkowo mierząc parametr biochemiczny korelujący z efektem klinicznym.
- Brakowało jednak grupy placebo, a przy zaburzeniach lękowych odpowiedź na placebo jest wysoka, więc pytanie o przewagę nad nim pozostaje otwarte.
- Nie znalazłem niezależnej replikacji, co jest ograniczeniem niezależnym od tego, gdzie badania prowadzono.
- Opisy mechanizmu są w literaturze sprzeczne co do tego, czy peptyd działa bezpośrednio na receptor GABA-A, czy przez zmianę jego ekspresji.
Warto zauważyć, że przy tym peptydzie sytuacja różni się od większości opisywanych w tej kategorii. Nie chodzi o to, że badań nie ma, tylko że te, które są, mają konkretną wadę metodologiczną. To dwie różne rzeczy i pierwsza jest łatwiejsza do naprawienia niż druga.
Na koniec rzecz, która przy temacie lęku i napięcia zasługuje na powtórzenie. Regularna aktywność fizyczna należy do interwencji o najlepiej udokumentowanym wpływie na objawy lękowe i na nastrój, a jej dokumentacja jest nieporównywalnie mocniejsza niż przy jakimkolwiek peptydzie. Jeśli lęk utrzymuje się na tyle, że skłania do szukania rozwiązań farmakologicznych, właściwym adresatem jest lekarz, a nie sprzedawca preparatu. Jak wpleść regularny trening w codzienność, pomagam ustalić w ramach prowadzenia online, a stacjonarnie pracuję z podopiecznymi jako trener personalny w Lublinie.
Bibliografia
- Zozulia AA, et al. Efficacy and possible mechanisms of action of a new peptide anxiolytic Selank in the therapy of generalized anxiety disorders and neurasthenia. Zhurnal Nevrologii i Psikhiatrii imeni S.S. Korsakova. 2008. PMID: 18454096. Badanie na 62 pacjentach, porównanie z medazepamem.
- Volkova A, et al. Selank administration affects the expression of some genes involved in GABAergic neurotransmission. Frontiers in Pharmacology. 2016. PMC4757669
- Filatova E, et al. GABA, Selank, and olanzapine affect the expression of genes involved in GABAergic neurotransmission in IMR-32 cells. Frontiers in Pharmacology. 2017. PMID: 28316569
- Inozemtseva LS, et al. Intranasal administration of the peptide Selank regulates BDNF expression in the rat hippocampus in vivo. Doklady Biological Sciences. 2008. PMID: 18841778
- Kozlovskaya MM, et al. Prace nad wpływem Selanku na ekspresję receptora GABA-A w korze i hipokampie szczura. 2003.
- Zolotov NN, et al. Prace nad hamowaniem enkefalinazy przez Selank. Bulletin of Experimental Biology and Medicine. 1997.
Z mojej oferty
Indywidualny plan treningowy online
Masz dość braku efektów mimo wylanego potu? Twój trening potrzebuje planu, a nie przypadku. Nie kupujesz gotowca z…
Sprawdź
Najczęstsze pytania
Czym jest Selank?
To syntetyczny peptyd złożony z siedmiu aminokwasów, opracowany w Instytucie Genetyki Molekularnej Rosyjskiej Akademii Nauk. Powstał przez dodanie trzech aminokwasów do tuftsyny, naturalnego czteropeptydu odcinanego od przeciwciała klasy IgG. Dodatek ten spowalnia rozkład enzymatyczny i przedłuża działanie. W Rosji jest zarejestrowany jako lek przeciwlękowy, podawany donosowo.
Co wykazało kluczowe badanie kliniczne?
Objęło 62 pacjentów z zaburzeniem lękowym uogólnionym i neurastenią, porównując Selank u 30 osób z benzodiazepiną medazepamem u 32. Działanie przeciwlękowe okazało się porównywalne w obu grupach, a przy Selanku odnotowano dodatkowo działanie przeciwasteniczne oraz zmiany w gospodarce enkefalinowej. To badanie stanowiło podstawę rejestracji w Rosji w 2009 roku.
Dlaczego brak grupy placebo jest tu problemem?
Bo przy zaburzeniach lękowych odpowiedź na placebo jest wyjątkowo wysoka, sięgając często kilkudziesięciu procent. Badanie porównujące dwa leki bez trzeciej grupy otrzymującej placebo pokazuje, że działają podobnie, ale nie rozstrzyga, czy którykolwiek z nich przewyższa placebo. Przy trzydziestu osobach na grupę ograniczenie to jest szczególnie istotne.
Jakie dawki Selanku się stosuje?
Zakres spotykany w obiegu to zwykle 250 do 500 mikrogramów na podanie, donosowo, raz do trzech razy dziennie. Zarejestrowana postać w Rosji to krople do nosa, przy czym dokładnego stężenia i schematu z dokumentu rejestracyjnego nie zweryfikowałem. Łączna liczba osób uczestniczących w opublikowanych badaniach klinicznych jest niewielka, rzędu dwustu.
Jak Selank ma działać na receptor GABA?
Tu źródła są rozbieżne i warto o tym wiedzieć. Część opisuje go jako modulator receptora GABA-A działający w miejscu innym niż benzodiazepiny, a część powołuje się na pracę wskazującą, że nie wiąże się on z tym receptorem bezpośrednio, lecz zwiększa jego ekspresję w korze i hipokampie. To dwa różne mechanizmy, a rozbieżność nie została rozstrzygnięta.
Czy istnieje niezależne potwierdzenie tych wyników?
Nie znalazłem badań przeprowadzonych przez zespoły niepowiązane z ośrodkiem, który opracował ten peptyd. Nie jest to zarzut wobec samych badań, bo o ich jakości decyduje metodyka, a nie afiliacja. Brak niezależnej replikacji pozostaje jednak istotnym ograniczeniem, tak samo jak byłby przy każdej innej substancji.
Czy Selank jest zarejestrowany w Polsce?
Nie. Nie jest zarejestrowany ani w Unii Europejskiej, ani w Stanach Zjednoczonych. Rejestracja obejmuje Rosję, gdzie funkcjonuje jako lek na receptę we wskazaniu zaburzenia lękowego uogólnionego i neurastenii. Brak rejestracji europejskiej oznacza, że preparat nie przeszedł oceny Europejskiej Agencji Leków.
